Η ιδέα για τη δημιουργία του Ιδρύματος γεννήθηκε στα μέσα της δεκαετίας του 1970, όταν ο καπετάνιος Παναγιώτης Ν. Τσάκος βρέθηκε στο Μοντεβιδέο της Ουρουγουάης για επαγγελματικούς λόγους. Η επαφή του με τους Ουρουγουανούς τού αποκάλυψε έναν λαό με ιδιαίτερη μόρφωση, λάτρη του αρχαίου ελληνικού πνεύματος, έναν λαό-πρόθυμο δέκτη της ελληνικής κουλτούρας και παράδοσης. Αυτό το γεγονός ήταν ο κύριος λόγος της δημιουργίας του «Ιδρύματος Τσάκος» τον Μάρτιο του 1978, το οποίο το 2002 μετονομάστηκε σε Ίδρυμα «Μαρία Τσάκος», προς τιμήν της σεβάσμιας μητέρας του Ιδρυτή.